Nhằm mục tiêu giúp học sinh nắm vững kỹ năng và kiến thức tác phẩm Phú sông Bạch Đằng Ngữ văn lớp 10, bài học người sáng tác - nhà cửa Phú sông Bạch Đằng trình bày khá đầy đủ nội dung, bố cục, tóm tắt, dàn ý phân tích, sơ đồ tư duy và bài văn đối chiếu tác phẩm.

Bạn đang xem: Hoàn cảnh sáng tác của phú sông bạch đằng

A. Văn bản tác phẩm Phú sông Bạch Đằng

Khách bao gồm kẻ:

Giương buồm giong gió nghịch vơi,

Lướt bể đùa trăng mải miết.

Sớm gõ thuyền chừ Nguyên, Tương,

Chiều lần thăm chừ Vũ Huyệt.

Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt.

Nơi có fan đi, đâu nhưng chẳng biết.

Đầm Vân Mộng đựng vài trăm vào dạ cũng nhiều,

Mà tráng chí tứ phương vẫn còn đó tha thiết.

Bèn giữa cái chừ buông chèo,

Học Tử trường chừ thú tiêu dao.

Qua cửa ngõ Đại Than, ngược bến Đông Triều,

Đến sông Bạch Đằng, thuyền bơi một chiều.

Bát ngạt ngào sóng kình muôn dặm,

Thướt tha đuôi đau trĩ một màu.

Nước trời: một sắc, phong cảnh: cha thu.

Bờ vệ sinh san sát, bến lách đìu hiu

Sông chìm giáo gãy, lô đầy xương khô.

Buồn bởi cảnh thảm, đứng yên ổn giờ lâu.

Thương nỗi anh hùng đâu vắng tanh tá,

Tiếc thay dấu lốt luống còn lưu!

Bên sông bô lão hỏi, hỏi ý ta sở cầu?

Có kẻ gậy lê chống trước, có tín đồ thuyền nhẹ bơi lội sau.

Vái ta mà thưa rằng:

Đây là vị trí chiến địa buổi Trùng Hưng nhị thánh bắt Ô Mã,

Cũng là kho bãi đất xưa, thuở trước Ngô chúa phá Hoằng Thao.

Đương khi ấy:

Thuyền tàu muôn đội, tinh kì phấp phới,

Hùng hổ sáu quân, giáo gươm sáng chói.

Trận tiến công được lose chửa phân,

Chiến luỹ bắc nam chống đối.

Ánh nhật nguyệt chừ nên mờ,

Bầu trời khu đất chừ chuẩn bị đổi.

Kìa: tất Liệt gắng cường, lưu giữ Cung chước dối.

Những tưởng gieo roi một lần,

Quét không bẩn Nam bang tứ cõi!

Thế nhưng: Trời cũng chiều người,

Hung đồ hết lối!

Khác như thế nào như khi xưa:

Trận Xích Bích quân Tào cởi tan tác tro bay,

Trận hòa hợp Phì giặc nhân tình Kiên trọn vẹn chết trụi.

Đến nay nước sông tuy chảy hoài,

Mà nhục kẻ thù khôn cọ nổi!

Tái tạo công lao, ngàn xưa ca ngợi.

Tuy nhiên: Từ bao gồm vũ trụ, đã tất cả giang san.

Quả là: Trời đất cho nơi hiểm trở,

Cũng nhờ: nhân tài giữ cuộc điện an!

Hội nào bởi hội khỏe mạnh Tân: như vương sư bọn họ Lã,

Trận nào bởi trận Duy Thuỷ: như quốc sĩ bọn họ Hàn.

Kìa trận Bạch Đằng cơ mà đại thắng,

Bởi bệ hạ coi cố kỉnh giặc nhàn.

Tiếng thơm còn mãi, bia miệng không mòn.

Đến bên sông chừ hổ mặt,

Nhớ người xưa chừ lệ chan.

Rồi vừa đi vừa ca rằng:

Sông Đằng một dải lâu năm ghê,

Luồng to lớn sóng mập dồn về hải dương Đông.

Những người bất nghĩa tiêu vong,

Nghìn thu chỉ có hero lưu danh.

Khách cũng nối tiếp mà ca rằng:

Anh minh nhì vị thánh quân,

Sông đây rửa sạch sẽ mấy lần sát binh.

Giặc rã muôn thuở thănh bình,

Bởi đâu khu đất hiểm cốt mình đức cao.

B. Tìm hiểu tác phẩm Phú sông Bạch Đằng

1. Tác giả

- Trương Hán vô cùng hiện không rõ năm sinh, mất năm 1354, tự là Thăng Phủ.

- Quê quán: buôn bản Phúc Am, thị xã Yên Ninh (nay thuộc tp Ninh Bình).

- Ông là môn khách (khách vào nhà) của è cổ Hưng Đạo, từng giữ các chức vụ quan lại trọng: Hàn lâm học tập sĩ (dưới đời è cổ Anh Tông), Tham tri thiết yếu sự. Khi mất, ông được vua bộ quà tặng kèm theo tước Thái bảo, Thái phó cùng được bái ở văn miếu quốc tử giám (Hà Nội).

- Trương Hán rất tính tình cưng cửng trực, học vấn uyên thâm, được các vua è tin cậy, quần chúng. # kính trọng.

- Sự nghiệp sáng sủa tác: thành công của ông hiện còn sót lại không nhiều, trong các số đó có bài Phú sông Bạch Đằng.

2. Tác phẩm

a, thực trạng sáng tác

- Bạch Đằng là một trong nhánh sông đổ ra đại dương Đông, nằm giữa quảng ninh và Hải Phòng, chỗ ghi dấu nhiều chiến công lịch sử hào hùng giữ nước của dân tộc.

- Phú sông Bạch Đằng được viết từ cảm giác hào hùng cùng bi tráng. Trương Hán siêu trong một lần vui chơi đã viết bài phú này. Chưa rõ bài xích phú được viết năm nào, chắc rằng khoảng 50 năm tiếp theo cuộc binh cách chống giặc Mông – Nguyên thắng lợi.

b, Thể loại

+ Phú là một thể văn gồm vần hoặc xen lẫn văn vần và văn xuôi, dùng để làm tả cảnh vật, phong tục, nói sự việc, bàn chuyện đời…

+ Một bài bác phú thường có bố cục 4 phần: đoạn mở, đoạn giải thích, đoạn phản hồi và đoạn kết.

Xem thêm: Vgag Là Gì ? Cách Lựa Chọn Card Đồ Họa Cho Laptop Gia Đình Intecom

+ Phú được chia thành hai một số loại là phú cổ thể cùng phú mặt đường luật.

Phú sông Bạch Đằng theo thể nhiều loại phú cổ thể.

- phiên bản dịch theo nguyên điệu, chỉ có hai câu cuối là thơ lục bát.

c, phương thức biểu đạt: từ sự

d. Ý nghĩa nhan đề: Bạch Đằng giang phú là bài xích phú về sông Bạch Đằng. Tác phẩm làm theo thể một số loại phú cổ thể: mượn bề ngoài đối đáp nhà – khách hàng để biểu đạt lòng yêu nước cùng niềm trường đoản cú hào dân tộc bản địa – từ hào về truyền thống lâu đời anh hùng, bất khuất và truyền thống lịch sử đạo lí nhân nghĩa sáng ngời, thể hiện tư tưởng nhân bản cao đẹp.

e, bố cục: 4 phần

+ Phần 1 (Từ đầu đến …luống còn lưu): cảm giác lịch sử của nhân thứ khách trước cảnh sắc của sông Bạch Đằng.

+ Phần 2 (Tiếp đó đến …nghìn xưa ca ngợi): Lời của những bô lão nhắc với khách hàng về các chiến công lịch sử dân tộc trên sông Bạch Đằng.

+ Phần 3 (Tiếp đó cho …chừ lệ chan): Suy ngẫm, bình luận của những bô lão về phần lớn chiến công xưa.

+ Phần 4 (Còn lại): Lời ca khẳng định vai trò cùng đức độ của con người.

f, giá trị nội dung: Qua những hoài niệm về vượt khứ, Phú sông Bạch Đằng đã diễn tả lòng yêu thương nước cùng niềm tự hào dân tộc bản địa trước chiến công trên sông Bạch Đằng, đồng thời tụng ca truyền thống hero bất khuất, truyền thống lịch sử đạo lí nhân ngãi của dân tộc bản địa Việt Nam. Nhà cửa cũng chứa đựng tư tưởng nhân bản cao đẹp qua việc tôn vinh vai trò, địa điểm của con người trong lịch sử.

g, quý hiếm nghệ thuật:

- Cấu tứ đối chọi giản, cuốn hút với bố cục chặt chẽ.

- Lời văn linh hoạt.

- Hình tượng nghệ thuật sinh động, vừa có giá trị gợi hình vừa giàu ý nghĩa sâu sắc biểu tượng.

- ngữ điệu trang trọng, tráng lệ, và ngọt ngào và nhiều suy tư.

- Điển nắm được thực hiện chọn lọc, giàu sức gợi.

C. Sơ đồ bốn duy Phú sông Bạch Đằng

*

D. Đọc phát âm văn bạn dạng Phú sông Bạch Đằng

1. Đoạn mở:

- Nhân thứ "khách ": là việc phân thân của tác giả, sinh sản tính một cách khách quan cho hồ hết điều vẫn nói.

- mục đích dạo chơi thiên nhiên, chiến địa của khách:

+ thưởng thức vẻ đẹp thiên nhiên.

+ khám phá cảnh trí khu đất nước, tẩm bổ tri thức.

- Những địa danh được nói đến:

+ Địa danh lịch sử dân tộc lấy từ vào điển vắt Trung Quốc: sông Nguyên, sông Tương, Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt, Đầm Vân Mộng. → tác giả “đi qua” đa số bằng học thức sách vở, trí tưởng tượng.

+ Địa danh của đất Việt: cửa Đại Than, bến Đông Triều, sông Bạch Đằng. → khách hàng tự họa bức chân dung tinh thần của chính bản thân mình là một hồn thơ, một khách hàng hải hồ, một kẻ sĩ khẩn thiết với đất nước và lịch sử dân tộc:

Có vốn gọi biết phong phú.Yêu thiên nhiên, say đắm thưởng ngoạn, tìm hiểu thiên nhiên (Giương buồm... Mải miết).Có trọng điểm hồn khoáng đạt, bao gồm hoài bão lớn lao (Nơi có người đi... Tha thiết).

- cảnh sắc của thiên nhiên trên sông Bạch Đằng:

+ Hùng vĩ, hoành tráng: “Bát ngát...một màu”.

+ vào sáng, nên thơ: “Nước trời...ba thu”.

+ Ảm đạm, hiu hắt, hoang vu bởi dòng thời gian đang có tác dụng mờ bao vết vết: “cảnh thảm”.

- trung ương trạng của người sáng tác trước phần lớn sắc thái trái lập của thiên nhiên:

+ Phấn khởi, trường đoản cú hào trước bức tranh thiên nhiên hùng vĩ, hoành tráng mà vào sáng, thơ mộng.

+ bi hùng thương, nuối tiếc trước vẻ bi ai , hiu hắt, hoang vu do thời hạn đang xóa nhòa, làm cho mờ hết gần như dấu tích oai vệ hùng của chiến trường xưa: “Buồn vì ...còn lưu”.

2. Đoạn giải thích:

- Hình tượng các bô lão rất có thể là nhân vật gồm thật (là những người dân dân địa phương ven sông Bạch Đằng nhưng tác giả chạm chán trên mặt đường vãn cảnh) hoặc có thể họ là nhân đồ gia dụng hư cấu (là tâm tư tình cảm tình cảm của tác giả hiện thân thành nhân đồ gia dụng trữ tình để số đông nhận xét đến các cuộc chiến trên sông Bạch Đằng trở nên khách quan liêu hơn).Chính họ là fan đã nói lại và bình luận chiến tích bên trên sông Bạch Đằng và cho với "khách" bởi thái độ nhiệt tình, hiếu khách, tôn kính.

- Vai trò: Là người chứng kiến chiến tích lịch sử, kể lại những chiến tích hào hùng đó đến khách nghe.

+ những bô lão kể lại gần như chiến công đã ra mắt trên sông Bạch Đằng: "Ngô chúa phá Hoằng Thao/ Trùng Hưng nhị thánh bắt Ô Mã"

+ Họ kể lại diễn biến trận đánh năm xưa của nhị vua Trần

Ngay từ đầu ta với địch đã tập trung cho cuộc chiến "Thuyền bè muôn đội, tinh kì phấp phới/ hoành tráng sáu quân, giáo gươm sáng sủa chói"Trận đánh diễn ra gay go, tàn khốc "được thua thảm chửa phân" làm cho ánh nhật nguyệt bắt buộc mờ, khung trời sắp nạm đổi.Đây là cuộc đối đầu và cạnh tranh giữa ta cùng địch không chỉ có về lượng cơ mà còn đối đầu về ý chí. Sau cuối quân ta - người chính nghĩa đã chiến thắng, lũ giặc: "hung đồ vật hết lối", chuốc rước mối nhục muôn đời "Mà nhục đối thủ khôn cọ nổi".

- Thái độ của các bô lão so với khách: sức nóng tình, hiếu khách cùng tôn kính khách.

- Thái độ, giọng điệu của những bô lão khi đề cập chuyện:

+ nhiệt độ huyết, từ bỏ hào, mang cảm hứng của người trong cuộc.

+ ngữ điệu lời kể:

Súc tích, cô đọng, vừa khái quát, vừa thức dậy được diễn biến, ko khí của những trận tấn công rất sinh động (“Đây là buổi... Hoằng Thao”).Các câu dài, dõng dạc chế tạo ra ko khí chỉnh tề (“Đây là...Hoằng Thao”).Các câu ngắn gọn, dung nhan bén gợi quang cảnh chiến trận căng thẳng, gấp gáp (“Thuyền bè...sáng chói”)

3. Đoạn bình luận:

- Nguyên nhân tạo ra sự thắng lợi:

+ Thời thế thuận lợi (thiên thời): “trời cũng chiều người”.

+ Địa vắt núi sông (địa lợi): “trời đất mang đến nơi hiểm trở”.

+ Con người – tín đồ tài, bao gồm đức phệ → duy trì vai trò quyết định quan trọng nhất đến chiến thắng lợi.

- người sáng tác gợi lại hình ảnh Trần Quốc Tuấn và rất nhiều hình hình ảnh so sánh với người xưa để xác định sức mạnh, năng lực và đức phệ của con tín đồ - yếu tố quyết định win lợi. → cảm hứng mang giá trị nhân văn và bao gồm tầm triết lí sâu sắc.

4. Đoạn kết:

- Tuyên ngôn về chân lí của các bô lão:

+ những người bất nghĩa (Lưu Cung, Hốt vớ Liệt) sẽ tiêu vong.

+ những người dân anh hùng, nhân nghĩa (Ngô Quyền, trằn Hưng Đạo) thì mãi "lưu danh thiên cổ".

→ Đó là chân lí có tính chất vĩnh hằng như sông Bạch Đằng sớm hôm “luồng lớn sóng khủng đổ về bể đông” muôn thuở theo quy lao lý tự nhiên.

- Lời ca tiếp nối của khách:

+ ca ngợi sự anh minh của hai vị thánh quan tiền (Trần Nhân Tông với Trần Thánh Tông).

+ ca tụng chiến tích bên trên sông Bạch Đằng.

+ xác minh chân lí: vai trò cùng vị trí ra quyết định của con tín đồ trong tương quan với yếu đuối tố đất đai hiểm yếu.